Bu yazı, gelmiş geçmiş tüm sevgililere gelsin. Gelin, hep birlikte sevgililiğin ve aşkın nasıl dönüştüğünü fark etmeye çalışalım.
Evet, neydi sahiden aşkın matematiği? Hep merak etmişimdir; bir Amerikalı aşkı nasıl yaşar, bir Fransız nasıl sever ya da bir Türk sevdasını nasıl taşır diye.
Gerçi hiç Amerikalı sevgilim olmadı benim! Ama uzaktan baktığımda, onlarınki biraz daha sınırları çizilmiş, “alan tanıma” kurallarına bağlı, rasyonel bir denklem gibi görünür gözüme. Fransızlarınki ise sanki aşkı bir görevden ziyade hayatın doğal akışına karışmış estetik bir sanata, biraz da gizeme dönüştüren bir üslup gibidir.
Lakin bizim topraklarda bambaşka bir iklimi vardır sevdanın. İşin içine “biz” olmanın, fedakârlığın, ailelerin, sahiplenmenin, bazen aşırı tutkunun bazen de sitemin girdiği; hesabı biraz karışık ama kalbi en sıcak olan taraf değil miyiz biz?
Biraz kaotik olmakla birlikte; güven alanının daha geniş tutulduğu, sadakatin baş tacı edildiği, düşeni kaldırmanın ve yarı yolda bırakmamanın esas olduğu bir sevda biçimi bizimkisi. Sevincine olduğu kadar acısına da ortak olmak değil miydi bizde aşk?
İnsan sormadan edemiyor: Neydi Leyla ile Mecnun’un, Kerem ile Aslı’nın aşkını böylesine destansı kılan? Ve neydi büyük usta Nâzım Hikmet’in o meşhur deyişiyle “21. yüzyıl aşklarını ve acılarını küçülten” şey? Yalnızca zamanın ruhu mu değdi aşka, yoksa biz mi içimizdeki o kadim ateşi unuttuk?
Çok değil, sadece bir kuşak geriye gitsek; âşıkların kenarını kibrit ateşiyle yaktığı, okunmaktan kâğıdı eskimiş, yıpranmış bir kutuda saklanan mektuplar vardı. Bizlerin bir kısmının ucundan yakaladığı, pastanede buluşulup masadaki muhallebiye bakılarak utangaçça konuşulan aşklardan bahsediyorum. Bu satırları okuyan bazılarınız belki bizzat yaşadı bunları, bazılarınız da tanık oldu. Hani insan sevdiğini kalbinin tam orta yerine koyar, orada özenle tutardı ya; işte tam olarak “nereye baksam saat Nurten’i beş geçiyor” kafasıydı o zamanlar.
Sonra zamanın ruhu değişti. Eskiden mektupların, sabrın ve hasretle beklemenin olduğu o eski sevda iklimi; bugün dijital ekranların, “görüldü” bilgilerinin ve hızlı tüketimin soğuk hesaplarına evrildi.
Hayatımızdaki pek çok şey bollaştı oysa. Çocukluğumuzun leblebi tozlarının ve tek tip gofretlerinin yerini —ki hakikaten ne saçma ama ne güzel bir şeydi o leblebi tozu— bugün sayısız çeşitlilikte çikolatalar, meyveli yoğurtlar, şekerlemeler aldı. Her şey çoğalırken neden ilişkilerimiz büyümedi de küçücük bir fırtınada ilk terk edilen gemilere dönüştü?
Bir yanda psikologlar kulağımıza sürekli “kendi sınırlarını çizmen gerektiğini” fısıldarken, biz neden hayatı ve sevgiyi katı formüllere indirgedik? Neden kimi duyguları “bozuk”, kimilerini ise tek “olağan” doğru kabul ederek içimizdeki aşkı kendi ellerimizle sönümledik? Öyle bir noktaya geldik ki, bize o eski fedakârlığı öğreten annelerimize bile öfkelenir olduk.
Doğrusu ne, bilmiyorum. Ben öyle “doğru” ya da “yanlış” algoritmalarını pek sevmem. Lakin bana, her ne olursa olsun sevdiğini kalbinin ortasına koymak fikri hâlâ çok güzel geliyor.
Belki artık o eski leblebi tozlarına dönemeyiz ama kalbimizi biraz daha büyütebiliriz. İlişkilerimize bir tutam zarafet katsak, suçlamak yerine anlamayı denesek; kim bilir, belki kendi çağımızın en büyük aşklarını yeniden biz yaratabiliriz.










